سید محمود هاشمی شاهرودی
با سید محمود حسینی شاهرودی خطا نشود.
سید محمود هاشمی شاهرودی (۱۳۲۷ش-۱۳۹۷ش) عالم متولد نجف. وی در جوانی با تاسی از مبنای فکری و سیره عملی استادش سید محمدباقر صدر، به عمل در حوزه علمیه نجف و رویارویی با حکومت صدام پرداخت. بعداز انقلاب اسلامی جمهوری اسلامی ایران و بر تاثیر فشار حکومت صدام، با سفارش سید محمدباقر صدر به کشورایران رفت. او دراین روزگار مجلس اعلای اسلامی عراق را اساسگذاری کرد و هم زمان به درس دادن و استیناف در فقه و اصول خاطر تشریفات مشهد نشان نمود.
عضویت در شورای دربان، عضویت و نایب رئیسی مجلس خبرگان رهبری، سر کردگی قوه قضاییه، سر کردگی هیئت خوب حل اختلاف و تهیه رابطه ها قوای سهگانه، عضویت و سر کردگی مجمع تشخیص مصلحت نظام، از مهمترین مسئولیتهای او در ایران بوده میباشد.
معاشطومار
سید محمود هاشمی شاهرودی در سال ۱۳۲۷ش مبتنی بر ۲ ذیالقعده ۱۳۶۸ق. در نجف به دنیا آمد. پدرش سید علی هاشمی شاهرودی از شاگردان آیتالله خویی[۱] و مادرش دختر آیتالله سید علیپناه موسوی قائینی از علمای خراسان بود.[۲] وی با نوه سید محمود حسینی شاهرودی(۱۲۶۲-۱۳۵۳ش) تزویج کرد.[۳]
درگذشت
شاهرودی در ۳ دی سال ۱۳۹۷ش بعد از تحمل یک عصر بیماری در طهران درگذشت.[۴] در ۵ دی آیتالله خامنهای رهبر کشورایران در طهران بر لاشه وی نماز گزارد،[۵] آنگاه لاشه او به قم منتقل شوید و در بقعه حضرت معصومه(س) به خاک ودیعه شد.[۶]
به مناسبت درگذشت وی، دولت کشور ایران روز ۵ دی را عزای همگانی بیان کرد.[۷] و منطقههای علمیه سراسر جمهوری اسلامی ایران نیز دراین روز تعطیل شد.[۸]
تحصیلات و کار علمی
اذن اجتهاد آیتالله سید محمدباقر صدر به آیتالله شاهرودی
شاهرودی تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در مکتب علوی نجف شروع کرد و همزمان نزد روضه خوان هادی سیستانی دروس فقاهتی را فرا گرفت. وی در سال ۱۳۸۱ق در ۱۴ سالگی وارد حوزه علمیه شد و نزد امام خمینی، سید ابوالقاسم خویی و به ویژه سید محمدباقر صدر شاگردی کرد.[۹] او در سال ۱۳۹۹ق در سن سی و یک سالگی از شهید صدر اذن اجتهاد اخذ کرد درین اذن از وی تحت عنوان علامه و یکی مجتهدانی که آروزهای اسلام و مسلمان ها بدانها آویخته، حافظه گردیدهاست. شهید صدر اورا تحت عنوان نماینده خویش در کارها حسبیه معرفی کرد.[۱۰]
هاشمی شاهرودی بعد از ورود به کشورایران در فروددین ماه ۱۳۵۸ش، به درخواست امام خمینی درس دادن در حوزه علمیه قم را استارت کرد و از آن فرصت تا هنگام نقطه پایان قدمت درس بیرون فقه و اصول او برقرار بود.
هاشمی شاهرودی که سالها یکی اعضای شورای افتای آیتالله خامنهای بود، خلال این سر گروهی دو کنگره «نقش فرصت و جای در درنگ امام خمینی» و اولیه کنگره «دایرةالمعارف فقه اسلامی» را نیز بر ذمه داشته میباشد. او با حکم آیتالله خامنهای سر کردگی مؤسسه دایرةالمعارف فقه اسلامی را نیز بر ذمه داشت. مقالاتی از او در فصلنامه فقه اهل بیت به چاپ رسیده میباشد.[۱۱] تأسیس دانش گاه عدل و داد نیز در ستون شغلهای علمی و آموزشی وی به شمار میرود.[۱۲]
اثرها
سید محمود هاشمی شاهرودی یار با سید محمد باقر صدر.
بعضی از کتابهای سید محمود هاشمی شاهرودی عبارتند از:
بحوث فی دانش الاصول(تقریرات درسهای اصول سید محمد باقر صدر) در ۷ جلد،
کتاب الخمس(۲ جلد)،
قرائات فقهیه معاصره؛ دسته مقالاتی در مسائل مستحدثه که پیشتر در روزنامه فقه اهل بیت منتشر گردیده بود.
قاعده الفراغ و التجاوز،
التفسیر الموضوعی لنهج البلاغه
الفقه الزراعی،
معطیات آیة المودة
کتاب الاجارة(۲ جلد)،
کتاب الزکاة(۴ جلد)،
کتاب المضاربة
الصوم؛ مسائل و ردود،
الصراط(اجوبة الاستفتاءات)،
مناسک الحج،
مناسک حج فارسی؛ تعلیقهای بر فتاوای امام خمینی
اضواء و آراء(۳ جلد)،
رساله توضیح المسائل.
صحیفه عدل و داد: تیم سخنرانیهای او در عصر سر کردگی بر قوه قضائیه.[۱۳]
سید محمود هاشمی شاهرودی
با سید محمود حسینی شاهرودی خطا نشود.
سید محمود هاشمی شاهرودی (۱۳۲۷ش-۱۳۹۷ش) عالم متولد نجف. وی در جوانی با تاسی از مبنای فکری و سیره عملی استادش سید محمدباقر صدر، به عمل در حوزه علمیه نجف و رویارویی با حکومت صدام پرداخت. بعداز انقلاب اسلامی جمهوری اسلامی ایران و بر تاثیر فشار حکومت صدام، با سفارش سید محمدباقر صدر به کشورایران رفت. او دراین روزگار مجلس اعلای اسلامی عراق را اساسگذاری کرد و هم زمان به درس دادن و استیناف در فقه و اصول خاطر تشریفات مشهد نشان نمود.
عضویت در شورای دربان، عضویت و نایب رئیسی مجلس خبرگان رهبری، سر کردگی قوه قضاییه، سر کردگی هیئت خوب حل اختلاف و تهیه رابطه ها قوای سهگانه، عضویت و سر کردگی مجمع تشخیص مصلحت نظام، از مهمترین مسئولیتهای او در ایران بوده میباشد.
معاشطومار
سید محمود هاشمی شاهرودی در سال ۱۳۲۷ش مبتنی بر ۲ ذیالقعده ۱۳۶۸ق. در نجف به دنیا آمد. پدرش سید علی هاشمی شاهرودی از شاگردان آیتالله خویی[۱] و مادرش دختر آیتالله سید علیپناه موسوی قائینی از علمای خراسان بود.[۲] وی با نوه سید محمود حسینی شاهرودی(۱۲۶۲-۱۳۵۳ش) تزویج کرد.[۳]
درگذشت
شاهرودی در ۳ دی سال ۱۳۹۷ش بعد از تحمل یک عصر بیماری در طهران درگذشت.[۴] در ۵ دی آیتالله خامنهای رهبر کشورایران در طهران بر لاشه وی نماز گزارد،[۵] آنگاه لاشه او به قم منتقل شوید و در بقعه حضرت معصومه(س) به خاک ودیعه شد.[۶]
به مناسبت درگذشت وی، دولت کشور ایران روز ۵ دی را عزای همگانی بیان کرد.[۷] و منطقههای علمیه سراسر جمهوری اسلامی ایران نیز دراین روز تعطیل شد.[۸]
تحصیلات و کار علمی
اذن اجتهاد آیتالله سید محمدباقر صدر به آیتالله شاهرودی
شاهرودی تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در مکتب علوی نجف شروع کرد و همزمان نزد روضه خوان هادی سیستانی دروس فقاهتی را فرا گرفت. وی در سال ۱۳۸۱ق در ۱۴ سالگی وارد حوزه علمیه شد و نزد امام خمینی، سید ابوالقاسم خویی و به ویژه سید محمدباقر صدر شاگردی کرد.[۹] او در سال ۱۳۹۹ق در سن سی و یک سالگی از شهید صدر اذن اجتهاد اخذ کرد درین اذن از وی تحت عنوان علامه و یکی مجتهدانی که آروزهای اسلام و مسلمان ها بدانها آویخته، حافظه گردیدهاست. شهید صدر اورا تحت عنوان نماینده خویش در کارها حسبیه معرفی کرد.[۱۰]
هاشمی شاهرودی بعد از ورود به کشورایران در فروددین ماه ۱۳۵۸ش، به درخواست امام خمینی درس دادن در حوزه علمیه قم را استارت کرد و از آن فرصت تا هنگام نقطه پایان قدمت درس بیرون فقه و اصول او برقرار بود.
هاشمی شاهرودی که سالها یکی اعضای شورای افتای آیتالله خامنهای بود، خلال این سر گروهی دو کنگره «نقش فرصت و جای در درنگ امام خمینی» و اولیه کنگره «دایرةالمعارف فقه اسلامی» را نیز بر ذمه داشته میباشد. او با حکم آیتالله خامنهای سر کردگی مؤسسه دایرةالمعارف فقه اسلامی را نیز بر ذمه داشت. مقالاتی از او در فصلنامه فقه اهل بیت به چاپ رسیده میباشد.[۱۱] تأسیس دانش گاه عدل و داد نیز در ستون شغلهای علمی و آموزشی وی به شمار میرود.[۱۲]
اثرها
سید محمود هاشمی شاهرودی یار با سید محمد باقر صدر.
بعضی از کتابهای سید محمود هاشمی شاهرودی عبارتند از:
بحوث فی دانش الاصول(تقریرات درسهای اصول سید محمد باقر صدر) در ۷ جلد،
کتاب الخمس(۲ جلد)،
قرائات فقهیه معاصره؛ دسته مقالاتی در مسائل مستحدثه که پیشتر در روزنامه فقه اهل بیت منتشر گردیده بود.
قاعده الفراغ و التجاوز،
التفسیر الموضوعی لنهج البلاغه
الفقه الزراعی،
معطیات آیة المودة
کتاب الاجارة(۲ جلد)،
کتاب الزکاة(۴ جلد)،
کتاب المضاربة
الصوم؛ مسائل و ردود،
الصراط(اجوبة الاستفتاءات)،
مناسک الحج،
مناسک حج فارسی؛ تعلیقهای بر فتاوای امام خمینی
اضواء و آراء(۳ جلد)،
رساله توضیح المسائل.
صحیفه عدل و داد: تیم سخنرانیهای او در عصر سر کردگی بر قوه قضائیه.[۱۳]
تشریفات عقد و نامزدی در مشهد؛ از انتخاب مکان تا طراحی و پذیرایی